2026 yılında hayata geçirilmesi planlanan yeni modelle, emeklilik döneminde mevcut SGK maaşına ek olarak ikinci bir düzenli gelir oluşturulması hedefleniyor.
Amaç: Emeklilikte Gelir Kaybını Azaltmak
Yeni sistem, çalışanların emeklilikte yalnızca mevcut maaşa bağlı kalmaması için tasarlandı. Uzun vadeli birikim esasına dayanan TES; çalışan, işveren ve devletin ortak katkısıyla oluşturulacak fonlar üzerinden işleyecek. Çalışma hayatı boyunca biriken tutarlar, emeklilik döneminde aylık ek gelir olarak geri dönecek.
Sistem Nasıl İşleyecek?
Taslak modele göre:
· Çalışanın brüt maaşından yüzde 3 oranında kesinti yapılacak.
· İşveren de aynı oranda katkı sağlayacak.
· Devlet ise biriken tutarın yüzde 30’u kadar ek destek verecek.
Toplanan fonlar profesyonel portföy yöneticileri tarafından değerlendirilecek ve yatırım getirileriyle büyütülecek. Sistem, mevcut bireysel emeklilik yapısıyla entegre çalışacak.
2026’da Devreye Girmesi Planlanıyor
TES’in 2026 yılı bahar aylarında yürürlüğe girmesi hedefleniyor. Süreci yürüten Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, yasal düzenleme ve teknik altyapı çalışmalarını sürdürüyor. Taslak metnin yasalaşması için Türkiye Büyük Millet Meclisi sürecinin tamamlanması gerekiyor.
Kapsam Geniş Olacak
Yeni modelin yalnızca özel sektör çalışanlarını değil, kamu personelini de kapsaması planlanıyor. Öğretmenler, doktorlar, polisler ve diğer kamu çalışanları da sisteme dahil edilecek. Devlet, kamuda hem işveren payını yatıracak hem de katkı desteğini sürdürecek.
Sistemde Kalma Süresi En Az 10 Yıl
Taslak çalışmalarda, sisteme girenlerin en az 10 yıl kalması şartı üzerinde duruluyor. Erken ayrılma imkanlarının ciddi şekilde sınırlandırılması planlanıyor. Katılımın zorunlu olup olmayacağı ise henüz netlik kazanmadı.
Çift Kesinti Olmayacak
TES yürürlüğe girdiğinde mevcut otomatik bireysel emeklilik sistemi bu yapıya entegre edilecek. Böylece çalışanların maaşından iki ayrı kesinti yapılmayacak; yalnızca TES kapsamında ödeme gerçekleştirilecek.
İş Değiştirene Hak Kaybı Yok
Çalışan iş değiştirdiğinde birikimleri korunacak. Hesap yeni iş yerine aktarılabilecek ve sistem sıfırlanmayacak. Uzun süre aynı iş yerinde kalanlara ek avantajlar sağlanması da gündemde.
Emeklilik Şartları ve Ödeme Şekli
TES’ten yararlanmak için emeklilik şartları, Sosyal Güvenlik Kurumu kriterlerine paralel olacak. Kadınlarda 58-65, erkeklerde 60-65 yaş aralığında kademeli sistem uygulanacak. Birikimler toplu para yerine aylık ödeme şeklinde verilecek ve mevcut emekli maaşına ek gelir sağlayacak.
Maaşlardan Ne Kadar Kesilecek?
Mevcut projeksiyonlara göre:
· Asgari ücret düzeyinde çalışanlardan aylık yaklaşık 1.000 TL civarında,
· Orta gelir grubunda 1.000 TL’nin üzerinde,
· Memurlarda ise 2.000 TL’ye yaklaşan bir kesinti öngörülüyor.
Devlet katkısıyla birlikte bu tutarların uzun vadede önemli bir emeklilik fonuna dönüşmesi hedefleniyor.
TES’in yasalaşma süreci ve detayları netleştikçe, sistemin çalışanların emeklilik planlamasında nasıl bir etki yaratacağı daha da belirginleşecek.
