GENEL

Afife Jale Kimdir? İlk Müslüman Türk Kadın Tiyatrocu Afife Jale’nin Hayatı, Hastalığı ve Aşkı

Türk tiyatro tarihinin öncü isimlerinden Afife Jale, sahneye çıkan ilk Müslüman Türk kadın oyuncu olarak hafızalara kazındı. Osmanlı’nın yasakçı dönemine rağmen tiyatroya adım atan Afife Jale, trajik hayat hikâyesi ve aşkı ile sanat dünyasının unutulmaz figürlerinden biri oldu.

Abone Ol

Afife Jale Kimdir?
Afife Jale, 1902 yılında İstanbul Kadıköy’de doğdu. Babası Hidayet Bey, annesi Methiye Hanım’dı; Behiye adında bir kız ve Salah adında bir erkek kardeşi bulunuyordu. İstanbul Kız Sanayi Mektebi’nden mezun olduktan sonra 1918’de Darülbedayi’nin tiyatro kurslarına kabul edilen beş Müslüman kadından biri oldu.

1920 yılında, Hüseyin Suat’ın “Yamalar” adlı oyununda sahneye çıkarak ilk kez Müslüman Türk kadın oyuncu unvanını kazandı. Ancak polis baskıları ve ailesinin karşı çıkışıyla karşılaştı. Babası Afife’yi evden kovarken, İçişleri Bakanlığı da Müslüman kadınların sahneye çıkamayacağını ilan etti.

Afife Jale’nin Hastalığı ve Morfin Bağımlılığı
Afife Jale, tiyatrosuz kalmanın verdiği stres ve şiddetli baş ağrıları nedeniyle morfin bağımlısı oldu. Suriyeli bir eczacı tarafından verilen morfin iğneleri, Afife’de bağımlılık yarattı. 1923’te Mustafa Kemal’in yasakları kaldırmasıyla tiyatroya dönmesine rağmen bağımlılık, sağlığının bozulmasına ve sahneden uzaklaşmasına neden oldu.

Afife Jale Kime Aşıktı?
Afife Jale, 1928’de besteci Selahattin Pınar ile tanıştı. 1929 yılında evlenen çift, büyük bir aşk yaşadı. Pınar, Afife için “Nerden Sevdim O Zalim Kadını” ve “Huysuz ve Tatlı Kadın” gibi ölümsüz eserleri besteledi. Ancak Afife’nin morfin bağımlılığı evliliklerini zora soktu ve çift 1935’te boşandı.

Afife Jale’nin Ölümü
Boşanmanın ardından sefalet içinde yaşayan Afife, Bakırköy Akıl ve Sinir Hastalıkları Hastanesi’ne yatırıldı. Uyuşturucu bağımlılığıyla mücadele edemeyen sanatçı, 24 Temmuz 1941’de hayatını kaybetti. Cenazesine sadece dört kişi katıldı.

Selahattin Pınar Afife Jale’yi Unutabildi mi?
Afife’nin ölümü Pınar’ı derinden etkiledi. Hayatının geri kalanında ardı ardına eserler besteleyen Pınar, Afife’yi unutamadı.

Afife Jale’nin Mirası
Afife Jale’nin anısına 1997 yılından bu yana Afife Tiyatro Ödülleri düzenleniyor. Hayatı, 1987’de “Afife Jale”, 2008’de ise “Kilit” filmlerine konu oldu. Tiyatro dünyasının öncüsü olarak Afife Jale, yasaklara ve zorluklara rağmen sahneye çıkan ilk Müslüman Türk kadın olarak tarihe geçti.