Kimlik ve depozito ile tamamlanan kiralama süreçleri geride kalırken, birçok ev sahibi artık kiracı adaylarından kapsamlı mali belgeler ve referans talep ediyor.
Kiralık Ev Bulmak Zorlaştı
Konut kredisi faizlerinin yüksek seyretmesi nedeniyle ev satın alma kararını erteleyen vatandaşların kiralık konutlara yönelmesi, kentsel dönüşüm nedeniyle evlerini boşaltmak zorunda kalanlarla birleşince kiralık konut piyasasında yoğunluk oluştu.
Artan talep karşısında konut arzının yetersiz kalması ise ev sahiplerinin kiralama koşullarını belirlemede daha güçlü bir konuma gelmesine neden oldu.
Kiracıdan Gelir Belgeleri İsteniyor
Son dönemde özellikle yüksek kira bedeline sahip konutlarda ev sahipleri, kiracı adaylarının ödeme gücünü detaylı şekilde incelemeye başladı.
Kiralama sürecinde talep edilen belgeler arasında şunlar yer alıyor:
- Maaş bordrosu
- SGK hizmet dökümü
- Banka hesap hareketleri
- Findeks kredi notu
- Kredi kartı limit bilgileri
Bazı ev sahipleri bununla da yetinmeyerek birkaç aylık, hatta bir yıllık peşin kira ödemesi ile yüksek tutarda depozito talep edebiliyor.
Referans ve Kefil Şartı Yaygınlaşıyor
Kiracı adaylarının yalnızca mali durumları değil, geçmiş kiracılık performansı da değerlendirme kriterleri arasında yer alıyor.
Bazı mülk sahipleri, adaylardan önceki ev sahibinden referans isterken, kira ödeme alışkanlıkları ve komşularıyla ilişkileri hakkında da bilgi edinmeye çalışıyor.
Bunun yanı sıra devlet memuru kefil ve gelir belgeleri talep eden ev sahiplerinin sayısında da artış yaşandığı belirtiliyor.
Sosyal Medya Hesapları da İnceleniyor
Emlak sektöründe faaliyet gösteren uzmanların aktardığı bilgilere göre bazı ev sahipleri, sözleşme imzalamadan önce kiracı adaylarının sosyal medya hesaplarını da inceliyor.
Paylaşımlar üzerinden adayın yaşam tarzı hakkında fikir edinmeye çalışan ev sahipleri; evcil hayvan besleyip beslemediği, evden çalışma düzeni, sık misafir ağırlayıp ağırlamadığı gibi konuları değerlendirebiliyor.
Uzmanlar: Güven Endişesi Ön Plana Çıktı
Gayrimenkul uzmanı Murat Gözüpek, son yıllarda kira uyuşmazlıklarının ve uzun süren tahliye davalarının ev sahiplerini daha temkinli davranmaya yönelttiğini belirtti.
Gözüpek'e göre geçmişte düzenli gelir belgesi kiralama için yeterli görülürken, bugün birçok mülk sahibi olası riskleri azaltmak amacıyla kiracıların mali durumu ve geçmişini daha ayrıntılı şekilde araştırıyor. Kentsel dönüşüm çalışmaları ve kiralık konut arzındaki yetersizlik de ev sahiplerinin pazarlık gücünü artıran önemli etkenler arasında gösteriliyor.
Ev Sahiplerinin En Sık Talep Ettiği Belgeler
Kiralık konut piyasasında en çok istenen evrak ve şartlar şu şekilde sıralanıyor:
- Maaş bordrosu
- SGK hizmet dökümü
- Banka hesap hareketleri
- Findeks kredi notu
- Kredi kartı limit bilgisi
- Önceki ev sahibinden referans
- Devlet memuru kefil ve gelir belgeleri
- Birkaç aylık veya bir yıllık peşin kira
- Yüksek depozito
- Evcil hayvan bulunmadığına dair taahhüt
Uzmanlar, artan talep nedeniyle kiralık konut piyasasında ev sahiplerinin daha seçici davranmasının önümüzdeki dönemde de devam edebileceğini değerlendiriyor.